Het kaartspel Guiñote, afkomstig uit Aragón, heeft de afgelopen jaren een opmerkelijke groei doorgemaakt buiten de regio. In 2023 namen meer dan 20.000 deelnemers deel aan de Gran Premio in Zaragoza, terwijl de voorrondes zich ook in Soria, Madrid en Castellón afspeelden.
Op 20 september 2023 werd de finale van de Gran Premio de Guiñote Full Energía gehouden in de Sala Multiusos van het Auditorio Princesa Leonor, met 544 spelers die zich via 272 voorrondes hadden geplaatst. De kwalificaties vonden plaats in verschillende steden, waaronder Burgos en Tarragona.
Het toernooi, dat pas twee jaar bestaat, biedt 20.000 euro aan prijzen en is bedoeld om het spel, dat traditioneel in bars, peñas en dorpsfeesten wordt gespeeld, bij een breder publiek, ook jongere spelers, onder de aandacht te brengen. De toegang is gratis; toeschouwers krijgen een charanga en migas.
Volgens de officiële website van de gemeente Zaragoza namen meer dan 20.000 mensen deel aan de voorrondes, een stijging ten opzichte van de 15.000 deelnemers het jaar daarvoor. In Vila-real, Castellón, richtte een club vorig jaar een vereniging op die bijna zestig paren aantrok voor het eerste kampioenschap.
Guiñote behoort tot de familie van tute en is verwant aan brisca. Het spel wordt gespeeld met de baraja española, meestal met vier spelers in twee paren.
De eerste die 101 punten behaalt of vier sotas of vier reyes in handen heeft, wint. Een aas is elf punten waard, een drie tien, een koning vier.
De laatste kaart die de gever omdraait bepaalt de troefkleur. De oorsprong ligt waarschijnlijk bij Aragonese soldaten uit de veertiende eeuw, hoewel het spel pas sinds de negentiende eeuw goed gedocumenteerd is.
In december 2022 vroeg de vereniging Guiñarte de Cortes de Aragón het regionale parlement om het spel te erkennen als Bien de Interés Cultural. Hoewel het spel nog niet de hele Spaanse markt heeft veroverd, noemt de gemeente het populairste kaartspel van Aragón, met een lange traditie in aangrenzende provincies.
In de Pyreneeën is het gebruikelijk om tijdens dorpsfeesten een paar uur guiñote te spelen. De snelle aard van het spel zorgt ervoor dat spelers hun kaarten neerleggen zonder veel nadenken en de score in gedachten houden; diegenen die dit niet doen, verliezen de draad.
Naast guiñote zijn andere Spaanse kaartspellen populair, zoals mus, brisca, tute, chinchón, escoba, siete y media en mentiroso.
